زندانی شدن معسر

Ss    پربینندهترین اخبار
    مهمترین اخبار

حبس بدهکاران غیر بزهکار از نظر فقها
حکم حبس در قبال محکومان مالی، بویژه بدهکاران ناشی از دیون غیرمعوض از گذشته تا به حال نزد فقهای عامه و امامیه یک حکم واحد دارد که اعتنا به آن کاهش جمعیت زیادی از زندانها را به دنبال دارد.

    ۲۳ مرداد ۱۳۹۷ - ۱۱:۱۱ اجتماعی حقوقی و قضایی نظرات

حبس بدهکاران غیر بزهکار از نظر فقها

به گزارش خبرگزاری تسنیم به نقل از روابط عمومی ستاد دیه کشور، متون حقوق و به طور کلی قواعد و مقررات جمهوری اسلامی ایران اعم از مدنی یا کیفری مستنبط از متون دینی است. این بدان معنا نیست که نظام حقوقی ما یک مجموعه فقهی محض بوده و بی توجه به رویه قضایی و دکترین حقوقی در عرصه بینالمللی تدوین شده است.

تاثیرپذیری قانون ایران از نظام رومی-ژرمنی و به طور خاص توجه به موضوعات و مواد حقوقی برخی کشورهای اروپایی منجمله فرانسه، بلژیک و سوییس بر کسی پوشیده نیست، اما در همین اثرپذیری همواره موضوع تطبیق آن با موازین شرعی و ملزومات عرفی ساکنان این سرزمین بسیار لحاظ شده است.

چه پیش از انقلاب مشروطه و چه بعد از آن، با وجود سلطه استعمارگرانی چون آمریکا و بویژه انگلیس در خاک ایران انتظار میرفت در تدوین قوانین کشورمان بجای تهیه مجموعهای دقیق از مفاد و مواد حقوقی و شیوههای اجرایی مشخص آنها، بر مبنای نظام حقوقی کامنلا این متون تعیین شوند، اما بر خلاف بافت بومی بسیاری از کشورهای منطقه مانند هند، پاکستان، بنگلادش و مالزی، حقوق نانوشته آنگلوساکسونها هرگز بر نظام حقوقی ایران حاکم نشد.

این مقدمه کوتاه تنها برای تبیین اهمیت مبانی دینی در بین مردم کشورمان ایراد شد تا با عنایت به این پیشینه و مرور اعتبار فقه و اقبال عمومی به معیار فقاهت، در شرایط فعلی که با وجود همه مشکلات اقتصادی در کشور متاسفانه شاهد حضور 14 هزار محکوم مالی ناشی از جرایم غیرکلاهبرداری در زندانها هستیم، نسبت به موضوع «حبسمدیون» را بدون هر گونه دخل و تصرفی صرفا از منظر علمای اسلامی تاملی در آنها داشته باشیم.

شهید اول در اثر خود القواعد والفوائد میگوید «حبس افراد برای مواردی است که رسیدن به حق منوط و متوقف بر آن باشد» .

شیخ مفید «حبس مدیونی که قاضی خود به عجز او از پرداخت دین احاطه دارد مجاز نیست و حبس مدیون با علم به عجز او گناه شمرده میشود».

شیخ طوسی «حضرت علی علیهالسلام صرفاً سه گروه را زندانی مینمودند؛ غاصب، خورنده مال یتیم از روی عدوان و کسی که خیانت در امانت کرده باشد. روایتی هم که اذعان میدارد امیرالمونین شخص مدیون را حبس مینمود و چنانچه افلاس او  آشکار میشد، او را رها میکرد به این شکل رفع تنافی نموده است که یک روایت در مورد مجازات است و دیگری برای آن که وضعیت مالی معسر روشن شود و این حبس قطعاً حبس طولانی نخواهد بود». شیخ با ذکر روایتی از حضرت علی علیهالسلام آورده است که آن حضرت چنانچه طلبکار خود در متن دعوای اعسار مدیون اقرار میکرد، مدیون را حبس نمیکردند و  می فرمودند: «ان مع العسر یسری».

ابنزهره حلبی «اگر اعسار مدیون با بینهای ثابت شود یا غرما (طلبکاران)، وی را در اعسارش تصدیق نمایند، جایز نیست که حاکم او را حبس نماید» .

ابنادریس «روایت مربوط به قضاوت حضرت علی علیهالسلام و جواز حبس مدیون تا احراز اعسار او غیر صحیح و نادرست است؛ چرا که با اصول مذهب و آیه شریفه «و ان کان ذو عسر فنظره الی میسره» مخالفت دارد».

علامه حلی «جلب معسر و حبس مدیون جایز نیست و نمیتواند برای او ملازم و همراهی گمارد».

صاحب جواهر «اگر مدیون مال ظاهر آشکاری جز مستثنیات دِین داشته باشد دعوای اعسار او پذیرفته نمیشود لذا حاکم وی را امر به تسلیم اموال به غرما مینماید البته اگر مال از جنس حق طلبکاران باشد یا آن که ایشان بدان رضایت داشتند عین همان اموال به غرما تحویل خواهد شد. در غیر اینصورت به وسیله بیع و امثال آن تبدیل صورت خواهد گرفت اما اگر غریم از انجام این امور خودداری کند حاکم مخیر است که او را حبس نماید تا مدیون به تادیه دیون مجاب شود چرا که اولا و بالذات تادیه دین بر خود وی واجب است اما اگر مماطله (تاخیر) نمود، عقوبت او با حبس و غیر آن جایز میشود».

آیتالله مکارمشیرازی «در صورت شک قاضی من باب اعسار، مدیون با وثیقه معتبر باید آزاد باشد. پس از تحقیق اگر معلوم شد او معسر نیست در این شرایط است که میتوان او را به زندان انداخت».

آیتالله صافی «به طور کلی چنانچه مدیون (بدهکار) قادر بر اداء بدهی خود نیست؛ مهریه باشد یا غیر آن، باید به مهلت داده شود و حبس او شرعا جایز نیست. واللهالعالم». این مرجع دینی در دیدار مسئولان سازمان زندانها در آذر ماه 1396 تصریح دارند «زندانی کردن بدهکاران مالی جایز نیست».

آیتالله خامنهای «حبس بدهکار مدعی اعسار به معنی زندانی کردن نیست، بلکه به معنای تحت نظارت قرار دادن (موقت) وی از طریق منع خروج از حوزه قضایی دادگاه مربوطه یا توقیف وی یا ممنوعالمعامله ساختن وی جهت بررسی صحت و سقم ادعای اعسار ایشان میباشد. احتیاط برای حفظ حق طلبکار تا روشن شدن وضع مالی بدهکار است که قاضی موظف است بدون فوت وقت از هر طریق ممکن جهت کشف حال بدهکار اقدام نماید».

با استناد به آیات و روایات متعددی چون آیه 33 سوره مبارکه مائده میتوان گفت موضوع حبس وجاهت چندانی در مجازات اسلامی ندارد. به عنوان نمونه در همین آیه شریفه میخوانیم «کسانی که با خدا و پیامبر او ستیز نموده و در زمین به فساد میکوشند سزایشان جز این نیست که کشته شوند، یا به دار آویخته شوند، یا یکی از دستها و یکی از پاهای آنها به عکس قطع شود و یا نفیبلد شوند» طبق این آیه مشاهده میشود تعریفی از زندانی شدن یک فرد، ولو محارب در بین مجازاتهای اسلامی وجود ندارد.

انتهای پیام /
به اشتراک بگذارید:
http://tn.ai/1802028

مطالب پیشنهادی
پیشنهاد توسط
قیمت هایی از هتل های استانبول که باور نخواهید کرد!

قیمت هایی از هتل های استانبول که باور نخواهید کرد!
اگر به دنبال خرید آپارتمان زیر 60 متر هستید، کلیک کنید

اگر به دنبال خرید آپارتمان زیر 60 متر هستید، کلیک کنید
قیمت خانه شما چند است؟

قیمت خانه شما چند است؟
بهترین قیمت رهن و اجاره آپارتمان در تهران

بهترین قیمت رهن و اجاره آپارتمان در تهران
خشکشویی آسان تر از همیشه در 22 منطقه تهران

خشکشویی آسان تر از همیشه در 22 منطقه تهران
۴ تکنیک که در فروش معجزه می کند!

۴ تکنیک که در فروش معجزه می کند!
ارزرانترین هتل های تهران با بهترین قیمت و کیفیت

ارزرانترین هتل های تهران با بهترین قیمت و کیفیت
دستکاری مصاحبه رتبه 3 کنکور

دستکاری مصاحبه رتبه 3 کنکور
نظرات

    دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط خبرگزاری تسنیم در وب منتشر خواهد شد.
    پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
    پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

قیمت ارز و طلا
لیگ ایران و جهان
پربینندهترین اخبار اجتماعی
۱
واکنش پلیس تهران به خبر «دیپورت» اشتباهی یک جانباز به افغانستان
۲
موج گرما در اروپا رود راین را خشکاند + تصاویر
۳
اقدام غیراخلاقی "سرکرده جریان تراریختهپرست در ایران" افشا شد + سند
۴
تهران ششمین شهر پُراسترس جهان شد/ استرس بیمه شود
۵
عاملی که زمینه فساد زنان را فراهم میکند
۶
تشکیل ۲۳۰ پرونده برای محتکران/آهن، لوازم خانگی و برنج در صدر احتکار
۷
سرباز گروگانگرفته شده پلیس مرزبانی آزاد شد
۸
واکنش پلیس به ارتباط برخی دلالان ارزی با بانک مرکزی / دستهای پشتپرده افزایش نرخ دلار
مهمترین اخبار اجتماعی
تهران ششمین شهر پُراسترس جهان شد/ استرس بیمه شود
تشکیل ۲۳۰ پرونده برای محتکران/آهن، لوازم خانگی و برنج در صدر احتکار
اگر مسئولی ریگی به کفش ندارد از "کمپین فرزندت کجاست؟" حمایت میکند
واکنش پلیس تهران به خبر «دیپورت» اشتباهی یک جانباز به افغانستان
مهمترین اخبار تسنیم
اصل جمله رهبر انقلاب درباره "مذاکرات" منتشر شد/ "موضوع بیانات مذاکره با آمریکا بود، نه برجام"
اصل جمله رهبر انقلاب درباره "مذاکرات" منتشر شد/ "موضوع بیانات مذاکره با آمریکا بود، نه برجام"
گفتگو|مصباحیمقدم: نظر آیتالله جنتی درباره «سپنتا نیکنام» چه بود؟/ ماجرای گلایه رئیسی از دبیرکلی پورمحمدی
گفتگو|مصباحیمقدم: نظر آیتالله جنتی درباره «سپنتا نیکنام» چه بود؟/ ماجرای گلایه رئیسی از دبیرکلی پورمحمدی
چرا عراق نمیتواند تحریم ها علیه ایران را به اجرا بگذارد؟
چرا عراق نمیتواند تحریم ها علیه ایران را به اجرا بگذارد؟
بازیهای آسیایی 2018| کرانچار: سازماندهی خوبی مقابل عربستان داشتیم/ همین که نباختیم اتفاق خوبی است
بازیهای آسیایی ۲۰۱۸| کرانچار: سازماندهی خوبی مقابل عربستان داشتیم/ همین که نباختیم اتفاق خوبی است
کلیات طرح ممنوعیت بکارگیری بازنشستگان در شورای نگهبان تایید شد
کلیات طرح ممنوعیت بکارگیری بازنشستگان در شورای نگهبان تایید شد
آدرس پیامرسانها
ایران مال
فنی

مطالب پیشنهادی
پیشنهاد توسط
سفارش شستشوی مبل در منزل با دستگاه

سفارش شستشوی مبل در منزل با دستگاه
با زیبا ترین جاده ایران آشنا شوید

با زیبا ترین جاده ایران آشنا شوید
دلار شده 10 تومن، رایگان ثبت نام کن 250هزار دلار ببر

دلار شده 10 تومن، رایگان ثبت نام کن 250هزار دلار ببر
قیمت هایی از هتل های استانبول که باور نخواهید کرد!

قیمت هایی از هتل های استانبول که باور نخواهید کرد!
بهترین قیمت رهن و اجاره آپارتمان در تهران

بهترین قیمت رهن و اجاره آپارتمان در تهران
اسپیکر بلوتوثی انکر در بورسیکا

اسپیکر بلوتوثی انکر در بورسیکا

    درباره ما
    ارتباط با ما
    آرشیو اخبار
    پیوندها
    بازار
    پربینندهترین اخبار
    قیمت ارز و طلا
    لیگ ایران و جهان

ما را دنبال کنید:

    RSS
    اینستاگرام
    توییتر
    فیسبوک
     
    آپارات
    گوگل پلاس
     
    بیسفون
     
    سروش
     
    ویسپی
     
    آیگپ

All Content by Tasnim News Agency is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.